Tastas d'access:
Las autoritads federalas da la Confederaziun svizra
Las autoritads federalas da la Confederaziun svizra
Entschatta dals cuntegns
L'organisaziun politica da la Svizra
Il pievel: il suveran
Il pievel svizzer è tenor la Constituziun federala il suveran da noss pajais, damai l’instanza politica suprema. Il suveran cumpiglia tut las dunnas e tut ils umens creschids cun il dretg da burgais svizzer – quai èn radund 4,8 milliuns burgaisas e burgais e correspunda circa a 60 pertschient da la populaziun. Persunas sut 18 onns e burgais da l’exteriur n’han nagins dretgs sin plaun federal.
Il suveran elegia:
Il parlament: la legislativa
Il Parlament federal ha duas chombras. Las duas chombras ensemen furman l’Assamblea federala. Ellas èn la pussanza legislativa dal stadi.
Il Cussegl naziunal represchenta cun ses 200 commembers l’entira populaziun dal pajais – ils singuls chantuns èn represchentads en el proporziunalmain al dumber da lur abitantas ed abitants.
Il Cussegl dals chantuns represchenta 26 chantuns – 20 dad els èn represchentads cun mintgamai dus commembers, ils 6 anteriurs mezs chantuns tramettan mintgamai in/a represchentant/a en il cussegl che dumbra en tut 46 commembers. Domadus cussegls elegia il pievel directamain: il Cussegl naziunal – l’uschenumnada chombra gronda – tenor reglas federalas cuminaivlas, il Cussegl dals chantuns – la chombra pitschna – tenor reglaments chantunals. Ils circuls electorals èn en domadus cas ils chantuns.
Il Cussegl naziunal represchenta cun ses 200 commembers l’entira populaziun dal pajais – ils singuls chantuns èn represchentads en el proporziunalmain al dumber da lur abitantas ed abitants.
Il Cussegl dals chantuns represchenta 26 chantuns – 20 dad els èn represchentads cun mintgamai dus commembers, ils 6 anteriurs mezs chantuns tramettan mintgamai in/a represchentant/a en il cussegl che dumbra en tut 46 commembers. Domadus cussegls elegia il pievel directamain: il Cussegl naziunal – l’uschenumnada chombra gronda – tenor reglas federalas cuminaivlas, il Cussegl dals chantuns – la chombra pitschna – tenor reglaments chantunals. Ils circuls electorals èn en domadus cas ils chantuns.
La legislativa elegia:
La regenza: l’executiva
La Regenza federala sa cumpona dals set commembers dal Cussegl federal e da la chanceliera federala resp. dal chancelier federal che vegnan elegids da l’Assamblea federala per ina durada d’uffizi da quatter onns.
La presidenta u il president da la Confederaziun è elegì mo per in onn e vala en quest temp sco primus inter pares, quai vul dir sco emprim tranter eguals. Ella u el maina las sedutas dal Cussegl federal e surpiglia tschertas funcziuns da represchentaziun.
La presidenta u il president da la Confederaziun è elegì mo per in onn e vala en quest temp sco primus inter pares, quai vul dir sco emprim tranter eguals. Ella u el maina las sedutas dal Cussegl federal e surpiglia tschertas funcziuns da represchentaziun.
La legislativa elegia:
La dretgira suprema: la giudicativa
La legislativa elegia ils tribunals da la Confederaziun: la giudicativa
Il Tribunal federal è la dretgira suprema da la Svizra. El consista da 38 derschaders ordinaris e da 19 derschaders suppleants. Il Tribunal federal è domicilià a Losanna, sias duas partiziuns da dretg social sa chattan dentant a Lucerna. Ils tribunals d’emprima instanza da la Confederaziun èn il Tribunal administrativ federal ed il Tribunal federal da patentas a Son Gagl ed il Tribunal penal federal a Bellinzona. Il Tribunal penal federal giuditgescha ils process penals a nivel federal e dispitas concernent l’agid uffizial internaziunal en dumondas penalas. En tscherts cas na pon decisiuns dal Tribunal administrativ federal e dal Tribunal penal federal betg vegnir contestadas davant il Tribunal federal.
Il Tribunal federal è la dretgira suprema da la Svizra. El consista da 38 derschaders ordinaris e da 19 derschaders suppleants. Il Tribunal federal è domicilià a Losanna, sias duas partiziuns da dretg social sa chattan dentant a Lucerna. Ils tribunals d’emprima instanza da la Confederaziun èn il Tribunal administrativ federal ed il Tribunal federal da patentas a Son Gagl ed il Tribunal penal federal a Bellinzona. Il Tribunal penal federal giuditgescha ils process penals a nivel federal e dispitas concernent l’agid uffizial internaziunal en dumondas penalas. En tscherts cas na pon decisiuns dal Tribunal administrativ federal e dal Tribunal penal federal betg vegnir contestadas davant il Tribunal federal.
Fin dals cuntegns
